Zorgpad
Multipel myeloom (ziekte van Kahler)
Multipel myeloom is een vorm van beenmergkanker. Bij deze ziekte maakt het lichaam te veel afwijkende plasmacellen aan. Dit zijn witte bloedcellen die normaal antistoffen maken. Antistoffen helpen uw lichaam om zich te beschermen tegen bacteriën en virussen. Plasmacellen zitten vooral in het beenmerg, dat zich binnen in uw botten bevindt. Als deze cellen zich ongecontroleerd delen, kunnen ze problemen veroorzaken in uw botten en beenmerg.
Multipel myeloom kan verschillende klachten veroorzaken, zoals botpijn, vermoeidheid en bloedarmoede. Ook kunnen uw botten zwakker worden en kunt u problemen krijgen met uw nieren. We proberen de behandeling te starten voordat er ernstige klachten of schade ontstaan.
Soms worden er afwijkende antistoffen in het bloed gevonden, zonder dat iemand multipel myeloom heeft. Om te onderzoeken wat dit betekent, zijn vaak extra onderzoeken nodig. Hiermee kunnen we vaststellen of het gaat om een afwijking die meestal weinig problemen geeft, een verhoogd risico op multipel myeloom of multipel myeloom zelf. Het is meestal niet te genezen. Wel zijn er behandelingen die de ziekte vaak lange tijd onder controle kunnen houden. Veel patiënten kunnen jarenlang met multipel myeloom leven. Soms is behandeling niet meteen nodig en blijft de ziekte lange tijd rustig.
Onderzoeken
Hoe stellen we de diagnose?
Multipel myeloom kan verschillende klachten veroorzaken. Welke klachten u krijgt, verschilt per persoon. Mogelijke klachten zijn:
- Vermoeidheid en kortademigheid. Dit kan wijzen op bloedarmoede.
- Veel dorst, verwardheid en gewichtsverlies. Dit kan komen door te veel kalk in uw bloed.
- Minder plassen, vocht vasthouden en vermoeidheid. Dit kan wijzen op problemen met uw nieren.
- Pijn in uw botten.
Soms wordt multipel myeloom bij toeval ontdekt. Bijvoorbeeld als uw huisarts om een andere reden bloedonderzoek laat doen en daarbij afwijkende bloedwaarden vindt.
Hoe wordt multipel myeloom vastgesteld?
Om te onderzoeken of u multipel myeloom heeft, doen we eerst bloedonderzoek. Hierbij kijken we onder andere naar bepaalde antistoffen in uw bloed. Als er afwijkingen worden gevonden, zijn vaak extra onderzoeken nodig, zoals:
- Aanvullend bloedonderzoek om uw bloedwaarden verder te onderzoeken.
- Een CT-scan om uw botten en eventuele afwijkingen te bekijken.
- Een beenmergpunctie om cellen uit uw beenmerg te onderzoeken.
Met de uitslagen van deze onderzoeken kunnen we vaststellen of u multipel myeloom heeft.
Multidisciplinaire aanpak
Hoe kiezen we een behandeling?
Als u multipel myeloom heeft, onderzoekt de arts welke behandeling het beste bij u past. Bij patiënten jonger dan 70 jaar wordt gekeken of een stamceltransplantatie met eigen stamcellen mogelijk is. Dit is een zware behandeling. Daarom is het belangrijk dat u voldoende fit bent en geen ernstige andere ziekten heeft. Bent u ouder dan 70 jaar? Dan onderzoekt de arts hoe fit u bent. Hiervoor gebruikt de arts een speciale test, de frailtyscore. Met deze test wordt gekeken wat uw lichaam aankan en welke behandeling het meest geschikt is.
Wie bepaalt uw behandeling?
Uw arts bespreekt uw situatie met een team van specialisten. Dit gebeurt tijdens een multidisciplinair overleg. Aan dit overleg doen verschillende deskundigen mee, zoals hematologen, laboratoriumspecialisten, radiologen en een specialist van het Erasmus MC. Samen bekijken zij welke behandeling het beste bij uw situatie past. Uw arts bespreekt daarna het behandeladvies met u.
Nieuwe geneesmiddelen
Welke behandelingen zijn er?
De behandeling van multipel myeloom is de afgelopen jaren sterk verbeterd. Er zijn steeds meer medicijnen beschikbaar om de ziekte onder controle te houden. Welke behandeling u krijgt, hangt onder andere af van uw leeftijd, uw conditie en eventuele andere ziekten.
Bent u 70 jaar of jonger en voldoende fit? Dan kunt u mogelijk een stamceltransplantatie met uw eigen stamcellen krijgen. Vooraf krijgt u meestal vier kuren met medicijnen. Dit noemen we een inductiebehandeling. Daarna volgt één of soms twee stamceltransplantaties. Het doel van deze behandeling is om de ziekte zo goed mogelijk onder controle te krijgen. Hierdoor kunnen uw klachten verminderen en kunt u zich beter gaan voelen.
Bent u ouder dan 70 jaar of heeft u andere ernstige ziekten? Dan kiest de arts vaak voor een behandeling met een combinatie van medicijnen. U krijgt deze medicijnen bijvoorbeeld als tabletten, injecties of via een infuus. Voor een behandeling via een infuus komt u naar de oncologische dagbehandeling, afdeling F3.Onderzoek naar nieuwe medicijnen
Er worden steeds nieuwe medicijnen ontwikkeld om multipel myeloom beter te behandelen en bijwerkingen te verminderen. Welke combinatie van medicijnen het beste werkt, wordt onderzocht in wetenschappelijke studies. Het Albert Schweitzer ziekenhuis speelt een belangrijke rol bij onderzoek naar nieuwe behandelingen voor multipel myeloom, zowel in Nederland als daarbuiten. Het kan daarom zijn dat uw arts u vraagt om mee te doen aan een onderzoek naar nieuwe medicijnen. U beslist zelf of u hieraan wilt deelnemen.
Voor meer informatie over onze onderzoeken en wat u hieraan kunt bijdragen verwijzen wij u graag naar de pagina over wetenschappelijk onderzoek.Prognose
Wat zijn de vooruitzichten?
Multipel myeloom is een chronische ziekte die meestal niet te genezen is. Wel zijn er medicijnen die de ziekte vaak lange tijd onder controle kunnen houden. Veel mensen met multipel myeloom kunnen nog jarenlang leven en hun dagelijkse activiteiten blijven doen. Heeft u klachten aan uw botten? Dan kunnen deze lang aanhouden. Soms blijven patiënten hier last van houden, bijvoorbeeld doordat hun rug krommer is geworden.
Wat gebeurt er als de ziekte terugkomt?
Met medicijnen kan multipel myeloom vaak lange tijd rustig blijven. Toch kan de ziekte na verloop van tijd weer actief worden. Als dit gebeurt, bespreekt uw arts met u welke andere behandeling mogelijk is. Vaak zijn er verschillende medicijnen beschikbaar. Het is mogelijk om meerdere keren een nieuwe behandeling te krijgen. Zo proberen we de ziekte steeds opnieuw onder controle te houden en uw klachten te verminderen.
Ons team
Welke zorg kan ik verwachten?
In het Albert Schweitzer ziekenhuis wordt u begeleid door uw eigen arts of een verpleegkundig specialist. Heeft u een behandeling nodig? Dan krijgt u ook begeleiding van onze oncologieverpleegkundigen. Dit gebeurt op de oncologische dagbehandeling (afdeling F3) en op de polikliniek. Tijdens uw behandeling houdt u contact met uw hematoloog en/of verpleegkundig specialist. Zij volgen hoe het met u gaat en beantwoorden uw vragen. Heeft u extra ondersteuning nodig? Dan kunt u ook begeleiding krijgen van andere zorgverleners, zoals een fysiotherapeut, revalidatiespecialist, diëtist of een medewerker van het Psychomedisch Centrum.
Heeft u een stamceltransplantatie nodig? Dan verwijzen we u voor deze behandeling naar het Erasmus MC. De dag na de stamceltransplantatie komt u terug naar het Albert Schweitzer ziekenhuis. U krijgt dan verdere intensieve zorg en begeleiding op verpleegafdeling B3. Ook verwijzen wij graag naar de website van de patiëntenvereniging Hematon voor meer informatie over Multipel Myeloom.