ASz ziet stijging in signalering van ouderenmishandeling

Ons ziekenhuis ziet een stijging in het aantal signaleringen van vermoedelijke ouderenmishandeling bij patiënten. In twee jaar tijd is dit aantal meer dan verdrievoudigd. Het onderstreept hoe belangrijk het is dat signalen tijdig worden herkend en bespreekbaar gemaakt.

In 2023 waren bij 12 patiënten vermoedens van ouderenmishandeling, een jaar later 15 en vorig jaar 37 patiënten. In het eerste kwartaal van 2026 zijn al 9 patiënten gesignaleerd. “Deze stijging komt doordat medewerkers door scholing meer bewust zijn van mogelijke signalen van ouderenmishandeling, maar helaas ook omdat het vaker voorkomt”, zegt Barbara, coördinator Huiselijk Geweld van het Albert Schweitzer ziekenhuis.

Ouderenmishandeling blijft vaak verborgen, terwijl landelijk naar schatting één op de twintig thuiswonende ouderen hiermee te maken krijgt. Financieel misbruik komt daarbij het vaakst voor, gevolgd door psychische en lichamelijke mishandeling.

Kwetsbaar
Patiënten nemen zorgverleners soms in vertrouwen. “Ze vertellen bijvoorbeeld dat iemand hun bankpas beheert of niet teruggeeft. Vorig jaar waren er meerdere onthullingen van ouderen die financieel waren misbruikt door iemand die bijvoorbeeld boodschappen voor hen deed. Dat laat zien hoe kwetsbaar ouderen kunnen zijn.”

Ouderenmishandeling kent verschillende vormen, zoals lichamelijke en psychische mishandeling, verwaarlozing, financieel misbruik, seksueel misbruik en overbelasting van mantelzorgers. Signalen kunnen zichtbaar zijn, zoals blauwe plekken of een onverzorgd uiterlijk, maar ook subtieler. “Soms valt op dat een mantelzorger overheersend aanwezig is of dat een patiënt opvallend angstig is.”

Signalen herkennen
We investeren daarom al sinds 2018 in bewustwording en scholing van onze medewerkers. De coördinator Huiselijk Geweldig in het ziekenhuis speelt daarin een belangrijke rol. Zij verzorgt de scholing brengt ouderenmishandeling regelmatig onder de aandacht in het ziekenhuis. “Je gaat het pas zien als je weet wat je moet zien”, zegt Barbara over die scholing. “Verpleegkundigen en artsen krijgen onderwijs en klinische lessen over signalen en de aanpak volgens de wettelijk verplichte meldcode.”

Bij een vermoeden worden signalen zorgvuldig vastgelegd in het dossier en besproken. “Het doel is niet om te oordelen, maar om de situatie te begrijpen en passende hulp te organiseren voor slachtoffer en pleger. Vroegtijdig signaleren helpt om erger te voorkomen.”

Aandacht op 15 juni
Om het onderwerp breder bespreekbaar te maken houdt het ziekenhuis maandag 15 juni, op de Internationale Dag tegen Ouderenmishandeling, een informatiemarkt in de centrale hal. Medewerkers, patiënten en bezoekers kunnen daar terecht voor informatie en advies. Ook Veilig Thuis en Stichting MEE Mantelzorg zijn aanwezig om vragen te beantwoorden en handvatten te bieden.
Mensen die signalen herkennen of zich zorgen maken over een oudere in hun omgeving kunnen terecht bij zorgverleners, het maatschappelijk werk of Veilig Thuis voor advies en ondersteuning.