'Je krijgt dingen voor elkaar als je er samen voor gaat!'

10 januari 2019

Dit is de integrale tekst van de nieuwjaarsspeech van bestuursvoorzitter Peter van der Meer, uitgesproken op 10 januari 2019.

"Daar staan we weer! Het is 10 januari 2019. Fijn dat u er allemaal bent! Ik weet niet hoe het voor u was, maar ik heb dit jaar opvallend veel mensen horen zeggen dat 2018 voor hun gevoel heel snel voorbij is gegaan, sneller dan andere jaren. Vond u dat ook? Is dat goed of slecht? Is er te weinig gebeurd, of is alles te gladjes verlopen?

Of gaat de tijd écht sneller als je ouder wordt? Dat is geen grapje hè, maar een psychologisch verschijnsel. De tijd gaat gevoelsmatig steeds sneller doordat een groter deel van je leven voorbij is én doordat steeds minder ervaringen nieuw voor je zijn. Een reden te meer dus om de dag te plukken en meer unieke herinneringen te maken! Dat is een mooi voornemen voor 2019.

Prestaties
Hoe maak je dan bijvoorbeeld unieke herinneringen? Dat doe je door jezelf uit te dagen tot continue verbetering en tot prestaties waarvan je eigenlijk niet wist dat je ze in je had. Voor mijzelf geldt dat 2019 in elk geval één zo’n ervaring gaat brengen. Ik ga in juni een zware, zesdaagse etappekoers rijden op de fiets, tegen kinderkanker. De Giro di Kika, 900 kilometer lang. In Italië. Met échte bergen dus. Een enorme uitdaging voor mij. Maar als ik het vergelijk met de uitdaging waar kinderen en hun ouders voor komen te staan als een kind door kanker wordt getroffen, dan is mijn uitdaging eigenlijk een ‘eitje’. Het doel van KiKa is uiteindelijk 95 procent genezing van kinderen met kanker. Ik moet er nog flink voor trainen, maar ik ga ervoor met alle energie die ik in me heb. En ik weet zeker dat het een mijlpaal in mijn leven wordt. U kunt mij overigens sponsoren, want daar gaat het natuurlijk écht om. Maar dat ter zijde.



Een organisatie, zoals een ziekenhuis, kan op diezelfde manier mijlpalen aanbrengen in haar bestaan. Het afgelopen jaar heeft dat aangetoond. Een jaar geleden zei ik, hier op deze plek: Het Albert Schweitzer ziekenhuis wordt in 2018 rookvrij. Ik wist dat het misschien niet makkelijk zou zijn. Maar ik wist ook dat ik er samen met vele anderen diep van doordrongen was dat het nodig en onvermijdelijk was. Dat hoogwaardige zorg en de vernietigende effecten van roken gewoon niet meer samengaan, en dat het tijd was daar de ogen voor te openen, ook bij degenen die het niet wilden zien.

Door het hardop te zeggen, en het ons stellig voor te nemen, creëerden we het benodigde momentum. Met dank aan onze eigen Ambassadeur van de Rookvrije Generatie, en een niet te stoppen projectleider Rookvrij Ziekenhuis, hebben we de levensbedreigende rook en het rookafval uitgebannen. Ons ziekenhuis is weer voor iedereen prettig toegankelijk. Complimenten trouwens aan iedereen die er keurig gehoor aan geeft!

Middeleeuws
Kan ik dan nu nog eens zo’n uitspraak doen die zichzelf komend jaar waarmaakt; dankzij focus, vastberadenheid en samenwerking? Ik zou het best willen. Over de manier waarop wij aan een nieuw jaar beginnen in ons land, bijvoorbeeld. En dan heb ik het er even niet over dat mijn geboortedorp Scheveningen bijna in vlammen opging. Ik heb het over vuurwerk. Waarom vinden we het met z’n allen nog steeds acceptabel dat we het nieuwe jaar inluiden met jonge mensen die ogen en vingers verliezen, zelfs met levens die abrupt eindigen? En met gigantische vernielingen aan eigendommen terwijl we iets moois met elkaar aan het vieren zijn? Hoe abnormaal is dat?

Ja, ik vind dus dat vuurwerk voor particulier gebruik afgeschaft moet worden. Het is totaal onverantwoord en middeleeuws. Een vuurwerkverbod is weliswaar van een andere orde dan het roken uitbannen van je eigen terrein. Het is een zaak van langere adem, waar vele schouders landelijk onder zullen moeten. Ik zal, waar ik maar kan, vanuit mijn positie als ziekenhuisdirecteur de steeds sterkere roep om publieksvuurwerk af te schaffen ondersteunen.

Leefstijl 
Waar we in 2019 in elk geval nieuwe successen kunnen en zullen boeken, is op de weg van preventie en leefstijl die we al zijn ingeslagen door rookvrij te worden. Voor mij vormen ‘niet roken, verstandig eten en meer bewegen’ een onlosmakelijk drieluik, dat we steeds meer willen integreren in ons curatieve werk. Ziekenhuizen hebben allang niet meer uitsluitend de taak om te genezen, maar ook om te voorkómen en het goede voorbeeld te geven. Onze zorgprofessionals doen dat richting hun patiënten.

Ik promoot het bewegen zelf onder mijn collega’s door waar ik maar kan mee te fietsen, rennen of zwemmen om het belang van preventie te benadrukken. Het schept ook nog eens een heel positieve, collegiale band, het verhoogt het werkplezier en het verlaagt ons ziekteverzuim. We proberen medewerkers ook vaker de fiets te laten nemen naar het werk. We hebben de fiscale regeling om een e-bike aan te schaffen een paar maanden geleden verruimd en al 100 collega’s hebben inmiddels zo’n fiets gekocht met die regeling. Het houdt ook nog eens onze locaties beter bereikbaar en is beter voor het milieu.

Terug in de top
Graag maak ik nu in mijn verhaal de overstap naar ons dagelijkse werk, de patiëntenzorg. We presteren op dat gebied goed! We zijn afgelopen jaar teruggekeerd in de top van de ranglijsten van het AD en Elsevier. Het AD bracht in zijn Top 100 voor het eerst een, mijns inziens terechte, splitsing aan tussen topklinische en regioziekenhuizen. Want als topklinisch ziekenhuis moet je er soms wel ‘wat harder aan trekken’ en dat mag ook meewegen, en zichtbaar worden, vind ik. Binnen dat topklinische lijstje met 26 namen belandden wij maar liefst op de derde plaats! Dat voelde 'rechtvaardig' voor iedereen die hard gewerkt heeft om de goede dingen te doen en de dingen heel goed te doen.

We scoorden in het AD het maximale aantal punten op kwaliteit van de verpleging. Verpleegkundig leiderschap wordt steeds beter zichtbaar, merken we. Er komt meer verantwoordelijkheid te liggen bij de verpleegkundigen, die heel goed zelf in staat zijn problemen op te lossen en daar ambitieuzer en enthousiaster van worden. Hulde aan deze collega’s, fantastisch hoe jullie deze rol oppakken! Ga daarmee door. Ook op het onderdeel medicatieveiligheid scoorden we hoog. Van veel kwetsbare patiënten worden bij opname en ontslag de medicijnen gecontroleerd. De apotheek heeft daar een leidende rol in gespeeld. Lof en dank daarvoor. Elsevier roemde ons in de categorie 'Beste dienstverlening aan patiënt', als één van de twaalf ziekenhuizen die dit het beste op orde hebben. Nogmaals spreek ik hier onze complimenten en dank voor uit aan alle collega's, ook namens onze patiënten.



Met dit in gedachten, kijken we met een tamelijk gerust hart vooruit naar het bezoek dat we heel binnenkort krijgen van het Nederlands Instituut voor Accreditatie in de Zorg (NIAZ), dat onze kwaliteit komt toetsen. Zorgprofessionals en ondersteuners in stafdiensten werken hier al maandenlang naartoe. De dingen goed doen is één, maar je moet het ook overtuigend kunnen aantonen. We hebben het volste vertrouwen in onze heraccreditatie en ik zie dat vertrouwen overal binnen onze organisatie.

Zorg van Waarde
Nog iets moois: We zijn kort geleden met vier van onze zorgpaden terechtgekomen in het STZ Topklinisch Zorgregister, een landelijke lijst van optimaal presterende afdelingen waar complexe aandoeningen worden behandeld. Daar zit heel veel werk achter vanuit onder meer de Medische Staf. We willen onze aanwezigheid in dat register nog verder uitbreiden, want we hebben nog meer uitblinkers in huis. Ons nóg verder specialiseren in de behandeling van allerlei vormen van met name kanker in dit ziekenhuis, dat is een grote wens van mij voor de komende jaren, en ook een haalbare.

Maar verbetering en vernieuwing zitten vaak ook in je praktische aanpak. De zaken slimmer, sneller of korter organiseren. De beste zorg tegen de beste kosten. We konden in 2018 maar liefst 50 prachtige zorgvernieuwingsinitiatieven noteren op de lijst van ons programma ‘Zorg van Waarde’. Allemaal verbetertrajecten die gewoon vanaf de werkvloer komen. Spontaan ontdekt in de praktijk en zonder veel omhaal ten uitvoer gebracht. We dragen ze ook uit, als voorbeeld en inspiratie naar anderen. Zorgverzekeraar VGZ helpt ons daar trouwens op een heel mooie manier bij. Ook hier gaan we voort op de ingeslagen weg, er worden zeker nog heel veel initiatieven aan die lijst toegevoegd.

Energie en trots
Al deze gebeurtenissen en ontwikkelingen – en nog veel meer die ik niet genoemd heb – wijzen wat ons betreft op een veerkrachtige, flexibele, en enthousiaste organisatie. We laten zien dat je dingen voor elkaar krijgt als je er samen voor gaat. Dat is extra belangrijk in de huidige samenleving, waar wederzijds begrip en nuance soms ver te zoeken zijn. De ene mening buitelt over de andere, mensen luisteren slecht naar elkaar en zaken worden snel in het extreme getrokken om maar ‘een punt te kunnen maken’. Ik ben er trots op dat we in onze organisatie vrijwel altijd respectvol met elkaar in dialoog zijn en met succes samen dingen tot stand brengen.

Dát houden we vast, óók bij de financiële uitdagingen die ons de komende jaren wachten. We moeten minder geld uitgeven en meer geld binnenhalen. Veel collega’s zijn betrokken bij de planvorming over hoe we dat gaan doen. Menigeen voelt zorgen over wat dit voor hem of haar persoonlijk betekent. Ik beloof aan iedereen dat we hierbij uiterste zorgvuldigheid en openheid zullen betrachten. Met deze voornemens voor ogen, willen we 2018 nu voorgoed gedag zeggen en 2019 ingaan met veel energie, flair, innovatiedrang en trots; uiteraard samen met onze patiënten. Voor hen doen we het in de eerste plaats allemaal en we zijn hun dankbaar voor hun niet-aflatende vertrouwen.

Maar ook u zijn we dankbaar, of u hier nu staat als collega, ketenpartner, externe relatie of patiënt, of in meer van deze rollen tegelijk. Wij kunnen alleen het ziekenhuis zijn dat we zijn - het ziekenhuis met Hoofd, Hart en Ziel - dankzij al die bevlogen mensen die hier samen elke dag weer aan bijdragen.

Ik bedank u daarvoor, oprecht en van harte, mede namens mijn collega’s uit de Raad van Bestuur en het Medisch Specialisten Bestuur. Ik wens u en uw naasten oprecht veel vreugde en gezondheid in 2019 toe!”