Albert Schweitzer ziekenhuis wil opnameduur met 20 procent verkorten

Het Albert Schweitzer ziekenhuis in Dordrecht wil in minder dan één jaar tijd de totale opnameduur (of ‘ligduur’) van patiënten structureel met 20 procent verkorten. Dit kan worden bereikt door de zorg aan iedere patiënt doelmatiger en op individuele basis te organiseren, dankzij een nieuwe manier van denken in combinatie met uitgekiende software. ,,De kwaliteit van de zorg gaat omhoog, de kosten gaan omlaag en de wachtlijsten worden korter”, zo schetst projectleider Wilma Walter de doelen van het vernieuwende project ‘ligduurverkorting’. 

De gefaseerde invoering is inmiddels een maand bezig en duurt nog acht maanden voort. Eén voor één stappen alle specialismen en klinische afdelingen binnen het ziekenhuis over op het nieuwe systeem. Het ‘nieuwe denken’ komt erop neer dat voor elke patiënt op het moment van opname al wordt beslist wat de datum van ontslag zal zijn, schetst Walter. ,,De beoogde ligduur wordt bepaald op basis van de benodigde ingrepen en de conditie van de patiënt. Daarna wordt alles in het werk gesteld om die planning te halen. Voorheen duurde een opname soms langer dan medisch noodzakelijk, doordat de verschillende schakels binnen het ziekenhuis niet optimaal samenwerkten. Bijvoorbeeld een overplaatsing naar een andere afdeling, of het inplannen van een onderzoek zorgden voor vertraging, die puur organisatorisch van aard was.”

Cultuuromslag
Het project ligduurverkorting heet ook wel TOC (Theory of Constraints, ofwel Theorie van Knelpunten). De naam van deze bedrijfsprocessentheorie geeft aan waar het project om draait: obstakels opheffen in de keten van zorg. Walter: ,,Afdelingen gaan werken met een verfijnd computerprogramma, waarin de patiënt bij opname wordt ingevoerd. Naarmate de opnameduur voortschrijdt, ‘ziet’ het programma knelpunten aankomen, bijvoorbeeld wanneer een onderzoek op of ná de voorgenomen ontslagdatum staat gepland. Het is de bedoeling dat in zo’n geval de zorgverleners, maar ook afdelingen en divisies onderling, elkaar gaan aanspreken: ‘Kan het onderzoek eerder? Waarom niet? Kunnen we iets regelen?’. Zo moet een cultuuromslag plaatsvinden. Voorheen gingen we er met z’n allen waarschijnlijk te gemakkelijk vanuit dat er vast wel een goede reden was voor vertraging.’’

Afstemming
Is er een medische reden voor een langer verblijf, bijvoorbeeld een complicatie of verslechtering van de conditie van de patiënt, dan wordt de voorgenomen ligduur uiteraard bijgesteld. Het is een misverstand te denken dat patiënten zo snel mogelijk het ziekenhuis weer uit worden ‘gejaagd’, zegt manager Kwaliteit, Veiligheid & Innovatie Carolien Hoogstede. ,, Niemand gaat naar huis als dat medisch gezien nog niet kan. Maar wij gaan ervan uit dat een patiënt zelf ook niet onnodig lang bij ons wil blijven, enkel omdat dat ene onderzoek pas overmorgen gepland staat. Door betere afstemming zal de kwaliteit van zorg zoals de patiënt die beleeft, juist toenemen.”

Bijkomend voordeel is dat het computersysteem precies kan ‘zien’ waar de meeste vertraging optreedt. De top-20 meest vertraagde patiënten wordt wekelijks met de Raad van Bestuur besproken, om te bekijken of structurele aanpassingen in de organisatie nodig zijn voor een betere doorstroom.
De eerste resultaten van de afdelingen die al zijn overgestapt, laten onmiddellijk al een winst van dagen zien, zegt Walter. ,,De uitdaging is vervolgens om de winst op lange termijn te behouden.”